Kvennasáttmáli Sameinuđu ţjóđanna og erlendar konur á Íslandi.

Kvennasáttmáli Sameinuđu ţjóđanna og erlendar konur á Íslandi.
Kvennasáttmálinn

Kvennasáttmáli Sameinuđu ţjóđanna og erlendar konur á Íslandi.


Kvenréttindafélag Íslands, Mannréttindaskrifstofa Íslands, Öfgar, UN Women á Íslandi og Öryrkjabandalag Íslands hafa skilađ inn sameiginlegri skuggaskýrslu til nefndar sem starfar á grundvelli samnings Sameinuđu ţjóđanna um afnám allrar mismununar gagnvart konum (Kvennasáttmálans). Nefndin undirbýr nú fund ţar sem fulltrúar íslenska ríkisins munu sitja fyrir svörum um framkvćmd Kvennasáttmálans.

Í skuggaskýrslunni kemur međal annars fram ađ á árinu 2018 birtist yfirlýsing kvenna af erlendum uppruna á Íslandi ţar sem voru frásagnir af ofbeldi, áreitni og misrétti. Ţar var sagt frá fordómum, mismunun, kerfisbundinni niđurlćgingu, einangrun, stjórnun og grófu ofbeldi og misnotkun. Fannst konunum ţćr vera einangrađar og yfirgefnar. Fóru ţćr fram á ađ vera hafđar međ í ráđum viđ gerđ og framkvćmd áćtlana gegn kynbundnu ofbeldi og mismunun, og hvers kyns áreitni og misnotkun. Töldu ţćr áćtlanirnar eiga ađ innihalda sértćkar ađgerđir til ađ bćta stöđu innflytjendakvenna.

Í skuggaskýrslunni er einnig bent á ađ fáar rannsóknir hafa veriđ gerđar til ađ varpa ljósi á stöđu kvenna af erlendum uppruna á Íslandi. Vísađ er til skýrslu félagsmálaráđuneytisins frá 2019 sem sýnir ađ innflytjendakonum er oft ekki kunnugt um úrrćđi sem ţeim standa til bođa, til dćmis ef ţćr hafa orđiđ fyrir kynferđisofbeldi. Ţar kemur einnig fram ađ tölulegar upplýsingar frá lögreglunni og ađilum sem koma ađ vinnu međ ţolendum ofbeldis sýna hćrra hlutfall međal kvenna af erlendum uppruna og ađ stađa ţeirra sé oft viđkvćm vegna skorts á tengslaneti. Áhersla er lögđ á mikilvćgi ţess ađ draga fram og lýsa duldum valdaađstćđum sem endurframleiđa ákveđin gildi og norm sem stuđlađ geta ađ kynbundnu ofbeldi á vinnustöđum og innan veggja heimilisins.

Ţá bendir skuggaskýrslan á ađ ć fleiri konur af erlendum uppruna leita til Kvennaathvarfins eftir hjálp og ţćr sem koma í dvöl dvelja ţar lengur en innlendar konur. Á árinu 2020 voru 64% ţeirra kvenna sem dvöldu í Kvennaathvarfinu af erlendum uppruna en voru 32% á árinu 2014. Ţennnan mismun má međal annars rekja til skorts á tengslaneti og fjölskyldu hér á landi.

Engar rannsóknir hafa veriđ gerđar varđandi mansal gegn konum á íslenskum vinnumarkađi og kynlífsiđnađi. Í áhćttumati ríkislögreglustjóra frá 2019 um skipulagđa brotastarfsemi á Íslandi, kemur fram ađ frá árinu 2015 og fram í mars 2019, hafi lögreglan rannsakađ 35 mál tengd mansali á vinnumarkađi og ađ hugsanleg fórnarlömb mansals tengd málunum hafi veriđ 48, en tölurnar voru ekki kyngreindar.

Viđbragđsteymi Bjarkarhlíđar vegna mansals, sem starfar á grundvelli samnings viđ félagsmálaráđuneytiđ, sendi frá sér skýrslu sumariđ 2021 vegna fyrsta starfsárs síns. Ţar kom fram ađ 15 mál hafi komiđ inn á borđ teymisins, 9 vegna vinnumansals (1 bćđi vegna vinnumansals og mansals í kynlífsiđnađi), 4 vegna mansals í kynlífsiđnađi og 2 vegna smygls á fólki. Voru 9 ţeirra einstaklinga sem komu viđ sögu konur og 6 karlar.

Í ljósi ţess er ađ framan er rakiđ lögđu höfundar skuggaskýrslunnar til ađ stjórnvöld hlutist til um rannsóknir á ofbeldi gegn konum af erlendum uppruna á Íslandi og stöđu ţeirra og öryggis á vinnumarkađi. Enn fremur voru stjórnvöld hvött til ađ bćta ađgengi innflytjendakvenna ađ upplýsingum um réttindi ţeirra og hvar megi leita ađstođar. Ţá var einnig lagt til ađ stjórnvöld tryggi ađ allar ađgerđaáćtlanir gegn heimilis- og kynferđisofbeldi í framtíđinni, taki miđ af viđkvćmri stöđu og innflytjendakvenna og fjárhagslegan stuđning til kvennathvarfa og annarra ađila sem ađstođa ţćr, jafnt á landsbyggđinni sem á höfuđborgarsvćđinu. Loks voru stjórnvöld hvött til ađ gera rannsóknir á stöđu innflytjendakvenna á vinnumarkađi og umfangi mansals á Íslandi.

Grein sem birtist á www.visir.is fimmtudaginn 16. júní 2022.


Mannréttindaskrifstofa Íslands

Mannréttindaskrifstofa Íslands var stofnuđ í Almannagjá á Ţingvöllum hinn 17. júní 1994, á fimmtíu ára afmćli íslenska lýđveldisins. Skrifstofan er óháđ stofnun sem vinnur ađ framgangi mannréttinda međ ţví ađ stuđla ađ rannsóknum og frćđslu og efla umrćđu um mannréttindi á Íslandi. 

Valmynd

Skráđu ţig á póstlista MRSÍ

Skráđu ţig og fáđu fréttir, upplýsingar um ný verkefni og fleira frá okkur.

Mannréttindaskrifstofa Íslands | Kt. 620794-2019

Túngata 14 | 101 Reykjavík | Sími 552 2720 | info[hjá]humanrights.is

Skrifstofan er opin frá 9-12 og 13-16