Fréttatilkynning frá Mannréttindaskrifstofu Íslands

SÞ um skýrslu Íslands um framkvæmd alþjóðasamnings um afnám alls kynþáttamisréttis.

23.4.2010

Dagana 25. og 26. febrúar sl. kom sendinefnd Íslands fyrir nefnd Sameinuðu þjóðanna (SÞ) um afnám kynþáttamisréttis þar sem fjallað var um 19. og 20. skýrslu Íslands um framkvæmd alþjóðasamnings um afnám alls kynþáttamisréttis. Mannréttindaskrifstofa Íslands (MRSÍ) skilaði viðbótarskýrslu til nefndarinnar.

Nefndin hefur nú birt lokaathugasemdir sínar vegna skýrslnanna og er hún almennt ánægð með stöðu mála á Íslandi en gerði þó nokkrar athugasemdir. Þær helstu eru eftirfarandi:

Í fyrsta lagi lagði nefndin áherslu á nauðsyn þess að lögleiða ákvæði samningsins í innlenda löggjöf og lýsti hún áhyggjum yfir því að í landsrétti væri ekki að finna yfirgripsmikla og tæmandi löggjöf varðandi mismunun. Svar íslenskra stjórnvalda var á þá leið að ekki væri misræmi milli innlendrar löggjafar og Samningsins og að unnið væri að því að lögleiða samninga SÞ en byrjað hafi verið á Barnasáttmálanum.

Nefndin lagði til að Ísland setti á stofn þjóðbundna mannréttindastofnun en svör stjórnvalda voru á þá leið að margar stofnanir sinni ýmsum mannréttindamálefnum og virki það betur en ein tiltekin mannréttindastofnun.  Nefndin var þó ekki sannfærð og lagði til að nafni MRSÍ yrði breytt  í Mannréttindaráð Íslands til að viðurkenna skrifstofuna sem þjóðbundna mannréttindastofnun. Nefndin lýsti ánægju sinni með að skrifstofan væri starfandi og nyti fjárframlaga frá ríkinu.

Nefndin lýsti enn fremur áhyggjum af stöðu innflytjendamála og tóku stjórnvöld undir það hvað m.a. varðar hlutfallslega fleiri erlenda ríkisborgara á atvinnuleysisskrá en Íslendinga í kjölfar kreppunnar og mögulega aukningu á andúð gegn innflytjendum. Stjórnvöld lýstu þeirri fyrirætlan að halda áfram rannsóknum til að komast að orsökum neikvæðra viðhorfa og að grípa til aðgerða gegn mismunun. Nefndin lýsti einnig áhyggjum af  því að erfitt væri að öðlast íslenskan ríkisborgararétt þar sem standast þyrfti próf í íslensku, og óljósum reglum Útlendingalaga um réttindi hælisleitenda. Nefndin lýsti ánægju sinni með ný lagaákvæði um veitingu atvinnuleyfis beint til erlends starfsmanns sem gera honum auðveldara um vik við að skipta um starf. Einnig voru stjórnvöld hvött til þess að vinna frekar að réttindavernd erlendra starfsmanna. Fulltrúi stjórnvalda kvað fleiri úrræði verða viðhöfð til að tryggja aðlögun innflytjenda að samfélaginu. 

Meðal annarra atriða sem tekin voru upp á fundunum voru nauðsyn þess að kynna grunnskólanemum mismunandi trúarbrögð, að tryggja réttindi barna sem eru ein á ferð eða skilríkjalaus, ofbeldi gegn konum, einkum innflytjendakonum. Þá voru Íslendingar hvattir til að deila sérþekkingu sinni á fiskveiðum, jarðvarmaorku og vísindaþekkingu varðandi breytingar veðurfari með öðrum ríkjum.

Nánari upplýsingar veitir Margrét Steinarsdóttir, frkv.stj. Mannréttindaskrifstofu Íslands, s. 552 27 20.

Senda grein